350 Jaar Scheepsbouw langs het Winschoterdiep

€ 10,00

Hardcover met zeer lichte gebruikssporen en door vorige eigenaar enkele passages met marker gemarkeerd, zonder storend te zijn. Afgezien daarvan is het boek in zeer goede, gave staat, zonder verdere inschrijvingen.

Nieuw van de Bijl. Driehonderdvijftig jaar scheepsbouw langs het Winschoterdiep 1650–1999

  • Auteur: G. Blijham - W. Kerkmeijer
  • Co-auteur: W. Kerkmeijer
  • Uitgever: Stichting HS Maritiem
  • Nederlands
  • Hardcover
  • 9789052941813
  • 264 pagina's

Het boek "Nieuw van de Bijl. Driehonderdvijftig jaar scheepsbouw langs het Winschoterdiep 1650–1999" (ISBN: 9789052941813) is een gezaghebbend maritiem-historisch naslagwerk. Het is geschreven door Ger Blijham en Wicher Kerkmeijer en in 1999 uitgegeven door Stichting HS-Maritiem in samenwerking met de Rijksuniversiteit Groningen. 

Hieronder vindt u een overzicht van de geschiedenis, de inhoud en de scheepstypes die in dit boek centraal staan.

 

Algemene geschiedenis en context

Het boek beschrijft hoe het Winschoterdiep, gegraven in de 17e eeuw voor de turfwinning, uitgroeide tot de belangrijkste industriële levensader voor de Groningse scheepsbouw. In een periode van 350 jaar ontwikkelde de regio rond Hoogezand-Sappemeer zich van eenvoudige houten schuitenbouwers tot een wereldwijd bekend centrum voor innovatieve metaal- en kustvaartscheepsbouw.

De chronologische opbouw van het boek volgt de belangrijkste historische transities: 

  • De houten periode (ca. 1650-1880): Werven bouwen kleine binnenschepen voor turftransport en later grotere houten zeeschepen zodra het kanaal verbinding krijgt met de open zee. 
  • De industriële revolutie (ca. 1880): De ingrijpende en technisch uitdagende omschakeling van houtbouw naar ijzer- en staalbouw. 
  • De opkomst van de motor (20e eeuw): De introductie van gemotoriseerde binnenvaart en de wereldberoemde Groninger kustvaarders (coasters).
  • Schaalvergroting en modernisering (tot 1999): Het ontstaan van samenwerkingsverbanden (zoals Conoship) om grote, hypermoderne zeeschepen te bouwen op de centimeter nauwkeurig binnen de beperkte breedte van het Winschoterdiep. 

 

Inhoud van het boek

Het boek telt 264 pagina's (oblong formaat) en combineert historisch bronnenonderzoek met een rijke visuele documentatie. De inhoud is opgebouwd rond de volgende pijlers: 

  • Wervenoverzicht: Een gedetailleerd register en overzicht van de tientallen werven die door de eeuwen heen langs het Winschoterdiep hebben bestaan (zoals de werven van Bodewes, Smit, Bijlholt en Fikkers). 
  • Sociaaleconomisch beeld: De impact van de scheepsbouw op de werkgelegenheid, de toeleveranciers en de groei van de omliggende dorpen. 
  • Technologische ontwikkeling: De evolutie van ambachtelijk timmerwerk met de bijl (waar de titel naar verwijst) tot modern lassen, prefabricage en de unieke dwarsscheepse tewaterlatingen. 
  • Beeldmateriaal: Het boek staat bekend om de grote hoeveelheid unieke historische foto's, bouwtekeningen en registers. 

 

Scheepstypes door de eeuwen heen

Het boek toont hoe de scheepstypen meeveranderden met de breedte van het kanaal, de sluizen en de marktvraag: 

  • Vroege binnenvaart (Hout): Praam, snik en zomp (gericht op ondiepe turfkanalen).
  • Zeewaardige zeilschepen (Hout & IJzer): Tjalken, smakken, koffen en schoeners.
  • Vroege motorvaart (Staal): Steilstevens en snikkenschuiten.
  • Moderne zeevaart: De iconische Groninger coaster (kustvaarder) en modernere drogelading- en containerschepen tot de maximale breedte die het diep toelaat (ca. 16 meter)