Frans Glas 1860-1914 - The Art of French Glass -met merktekens
Gebonden met stofomslag, stofomslag met lichte gebruikssporen, algeheel in nieuwstaat, zonder inschrijvingen
- Janine Bloch- Dermant
- Thames and Hudson
- 1974
- 204 blz.
"The Art of French Glass 1860-1914" van glashistoricus Janine Bloch-Dermant is een van de meest gezaghebbende standaardwerken over de Franse glaskunst tijdens de Belle Époque, de opkomst van de Art Nouveau en de vroege overgang naar Art Deco. Het boek biedt een gedetailleerd overzicht van de belangrijkste meesters, hun specifieke innovaties, de stilistische stromingen en de evolutie van hun fabrieks- en kunstenaarsmerken.
Hieronder vindt u een systematisch overzicht van de belangrijkste stijlen, stromingen, kunstenaars en hun kenmerkende signaturen zoals deze in deze bloeiperiode centraal staan.
Belangrijkste Stijlen en Stromingen (1860–1914)
- Historicisme & Orientalisme (ca. 1860–1880): Vroege periode sterk geïnspireerd door islamitisch emaillewerk, Venetiaans glas en Romeinse technieken.
- Art Nouveau / École de Nancy (ca. 1880–1910): De absolute bloeiperiode waarin de natuur (flora, fauna, insecten) de belangrijkste inspiratiebron vormde. Glas werd asymmetrisch, organisch en gelaagd.
- Symbolisme: Glasvazen kregen een poëtische lading, vaak met ingegraveerde dichtregels (verreries parlantes), mistige landschappen en melancholische thema's.
- Pre-Art Deco (ca. 1910–1914): In de jaren vlak voor de Eerste Wereldoorlog werden vormen strakker, geometrischer en gestileerder.
Prominente Glaskunstenaars en hun Kenmerken
Émile Gallé
- Stijl: Grondlegger van de École de Nancy. Bekend om zijn gelaagd cameo-glas (verre doublé), zuurëtstechnieken, wielgraveringen en het insluiten van metaalfolies of luchtbellen (oxydes).
- Signaturen: Zeer gevarieerd. Vroege stukken hebben vaak een fijn gegraveerde of geëmailleerde signatuur (soms met "Nancy"). Latere stukken zijn in reliëf meegeëtst.
- Let op: Stukken geproduceerd ná zijn dood (1904–1936) dragen nog steeds zijn naam. Objecten gemaakt tussen 1904 en 1914 hebben vaak een sterretje voor de naam Gallé (\(\star \text{Gallé}\)) om aan te geven dat het om postume productie gaat. [1]
Daum Frères (Auguste en Antonin Daum)
- Stijl: Introduceerden de pâte de verre (glaspasta) techniek opnieuw en perfectioneerden zuurgetst cameo-glas met gedetailleerde, kleurrijke emaille-beschilderingen van seizoenslandschappen (zoals de bekende winterlandschappen).
- Signaturen: Vrijwel altijd gesigneerd met Daum Nancy met daartussen het kruis van Lotharingen (Croix de Lorraine: ‡). De signatuur kan gegraveerd, geëtst of met goudemulsie geschilderd zijn.
François-Théodore Legras
- Stijl: Produceerde zowel hoogwaardig artistiek glas als meer toegankelijk, commercieel glas. Veel decors met Franse boslandschappen, herfsttinten en geëmailleerde herderstaferelen.
- Signaturen: Vaak gesigneerd met Legras in reliëf (meegeëtst) of in emaille. Soms werden pseudoniemen gebruikt voor specifieke productielijnen, zoals Sargadelos of Mont Joye.
Gabriel Argy-Rousseau & Henri Cros
- Stijl: Pioniers en meesters in de pâte de verre-techniek. Hun objecten (vazen, schalen, sculpturen) hebben een matte, wasachtige textuur en luiden stilistisch de overgang naar de Art Deco in met mythologische figuren en geometrische patronen.
- Signaturen: Meestal ingegoten in het glas zelf tijdens het bakproces, herkenbaar als G. Argy-Rousseau.
Waar u op moet letten bij Merktekens en Signaturen
- Techniek van aanbrengen: Een authentieke signatuur past bij de techniek van de vaas. Bij geëtst cameo-glas hoort de signatuur vaak verhoogd in het zuurproces te zijn meegenomen. Achteraf ingekraste handtekeningen op zuurgetste vazen zijn vaak verdacht.
- Plaatsing: Originele Art Nouveau-signaturen zijn vaak organisch geïntegreerd in het decor (bijvoorbeeld vermand met een tak of blad) en bevinden zich meestal op de wand van de vaas, zelden pontificaal op de bodem.
- Seriewerk vs. Unica: Grote studio's (zoals Gallé en Daum) hadden na 1900 tientallen glasblazers in dienst. Een handgetekende, gegraveerde signatuur met de toevoeging 'cristallerie' wijst vaak op een vroeg of uniek stuk, terwijl gestileerde, sjabloonachtige signaturen wijzen op seriewerk uit de latere fabriekslorren.